Αθέατες δαπάνες της παραγωγικότητας και του κόστους εργασίας : ατυχήματα, ασθένειες και οι σκιές τους στο Σύστημα Υγείας και την Κοινωνική Ασφάλιση. Μελέτη περίπτωσης ΕΦΚΑ Ν.Κορινθίας (2019-2024)

Abstract

Η παρούσα μελέτη εξετάζει το οικονομικό, κοινωνικό και υγειονομικό αποτύπωμα των εργατικών ατυχημάτων και των παροχών ασθένειας στον Νομό Κορινθίας, μέσω μιας αναλυτικής μελέτης περίπτωσης των Τοπικών Διευθύνσεων ΕΦΚΑ Α΄ και Β΄ Κορινθίας για την περίοδο 2019–2024. Στόχος της έρευνας είναι να αποτυπώσει τόσο το άμεσο όσο και το έμμεσο κόστος των ατυχημάτων και των ασθενειών, συμπεριλαμβανομένων των «αθέατων» δαπανών παραγωγικότητας, της επιβάρυνσης του ΕΣΥ και των κοινωνικών συνεπειών για τα νοικοκυριά. Η μεθοδολογία βασίστηκε σε ποσοτική ανάλυση δευτερογενών δεδομένων του ΕΦΚΑ, της ΕΛΣΤΑΤ και ευρωπαϊκών οργανισμών, με αξιοποίηση στατιστικών δεικτών, ανάλυσης χαμένων εργατοημερών, καθώς και προσεγγίσεων Cost–Effectiveness και Cost–Utility. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι και στις δύο Διευθύνσεις ο αριθμός ατυχημάτων παραμένει υψηλός, με αυξητική τάση μετά το 2021, ενώ η πλειονότητα αφορά μη εργατικά περιστατικά. Η συνολική οικονομική επιβάρυνση για τον ΕΦΚΑ από ατυχήματα και παροχές ασθένειας υπερβαίνει τα 7 εκατομμύρια ευρώ, με σημαντικά υψηλότερο κόστος να προέρχεται από τις αναρρωτικές άδειες. Παράλληλα, η απώλεια παραγωγικότητας εκτιμάται σε δεκάδες ανθρωποέτη ετησίως, θέτοντας κρίσιμα ζητήματα για την τοπική οικονομική δραστηριότητα. Η εξάρτηση των ασφαλισμένων από τη δευτεροβάθμια φροντίδα επιβαρύνει το Γενικό Νοσοκομείο Κορίνθου, ενώ η περιορισμένη αξιοποίηση της πρωτοβάθμιας φροντίδας συνιστά δομική αδυναμία του συστήματος. Η συζήτηση αναδεικνύει ότι οι «αθέατες» δαπάνες — διοικητικό κόστος, επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής, ψυχοκοινωνική επιβάρυνση, ανάγκη φροντίδας από οικογενειακά μέλη — υπερβαίνουν κατά πολύ το άμεσο οικονομικό κόστος. Τονίζεται η ανάγκη ενίσχυσης της πρόληψης, της ψηφιοποίησης των μητρώων ατυχημάτων, της αξιοπιστίας των δεδομένων και της ενίσχυσης της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας. Η εργασία προτείνει συγκεκριμένες πολιτικές για τον ΕΦΚΑ, με στόχο τη βελτίωση της καταγραφής, την ορθολογική κατανομή πόρων και την ενίσχυση της κοινωνικής προστασίας.