Ο ψηφιακός μετασχηματισμός στη διοίκηση του e-ΕΦΚΑ διεθνείς πρακτικές και παραδείγματα

Abstract

Η παρούσα εργασία εξετάζει τον ψηφιακό μετασχηματισμό των οργανισμών κοινωνικής ασφάλισης μέσα από τη διοικητική διακυβέρνηση, τον στρατηγικό σχεδιασμό και την τεκμηριωμένη λήψη αποφάσεων. Παρά τη σημαντική πρόοδο στην ψηφιοποίηση των διαδικασιών, οι ψηφιακές παρεμβάσεις στη δημόσια διοίκηση συχνά δεν παράγουν διατηρήσιμα αποτελέσματα. Αυτό συμβαίνει κυρίως όταν οι παρεμβάσεις δεν συνοδεύονται από θεσμικά ενσωματωμένους μηχανισμούς για την παρακολούθηση, την ανάλυση και την προγνωστική υποστήριξη της διοίκησης. Η μελέτη υιοθετεί βιβλιογραφική και συγκριτική μεθοδολογική προσέγγιση. Αντλεί στοιχεία από τη διεθνή θεωρία της ψηφιακής διακυβέρνησης και από πρακτικές οργανισμών κοινωνικής ασφάλισης σε χώρες με υψηλή διοικητική και ψηφιακή ωριμότητα. Η συγκριτική αποτίμηση αναδεικνύει κοινά διοικητικά χαρακτηριστικά και μεταβιβάσιμα πρότυπα. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη θεσμική οργάνωση της πληροφορίας και στη λειτουργία μόνιμων δομών που υποστηρίζουν τις διοικητικές αποφάσεις. Στη συνέχεια, η εργασία επικεντρώνεται στην ελληνική περίπτωση και ειδικότερα στον e-ΕΦΚΑ. Ο φορέας αναλύεται βάσει του στρατηγικού σχεδιασμού και του ψηφιακού μετασχηματισμού του. Εντοπίζονται δομικά διοικητικά κενά, όπως η αποσπασματική αξιοποίηση των δεδομένων, η περιορισμένη προγνωστική ικανότητα και η ασυνέχεια στη διοικητική λειτουργία. Ως συνθετική διοικητική πρόταση διατυπώνεται η δημιουργία Παρατηρητηρίου Ελέγχου και Προβλέψεων στον e-ΕΦΚΑ. Το Παρατηρητήριο δεν προσεγγίζεται ως μια απλή τεχνολογική λύση ή μια νέα οργανωτική μονάδα. Αντιθέτως, λειτουργεί ως θεσμικός μηχανισμός που ενισχύει τη διοικητική ικανότητα. Ο μηχανισμός αυτός συνδέει τη λειτουργική πληροφορία με τη στρατηγική λήψη αποφάσεων, ενισχύει τη λογοδοσία χωρίς τιμωρητική διάθεση και διασφαλίζει τη θεσμική μνήμη. Η αποτίμηση της πρότασης δείχνει ότι η αξία της έγκειται στη μετάβαση προς προληπτικά και τεκμηριωμένα μοντέλα διοίκησης. Συμπερασματικά, ο ψηφιακός μετασχηματισμός στη δημόσια διοίκηση αποτελεί μια διαδικασία θεσμικής και διοικητικής ανασυγκρότησης. Η βιωσιμότητά του εξαρτάται από μηχανισμούς που καθιστούν τη διοικητική απόφαση διαφανή, τεκμηριωμένη και συνεπή στον χρόνο.