Η εφαρμογή της κυκλικής οικονομίας στην τοπική αυτοδιοίκηση. Η περίπτωση της Περιφέρειας Θεσσαλιας
| dc.contributor.advisor | Δημητρίου, Δημήτριος | |
| dc.contributor.author | Σταμάτη, Ασημίνα | |
| dc.contributor.committee | Δημόπουλος, Ανδρέας | |
| dc.contributor.committee | Κουτρούκης, Θεόδωρος | |
| dc.contributor.department | Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Διεθνών Σχέσεων | el |
| dc.contributor.faculty | Σχολή Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών | el |
| dc.contributor.master | Τοπική και Περιφερειακή Ανάπτυξη και Αυτοδιοίκηση | el |
| dc.date.accessioned | 2025-11-12T11:33:12Z | |
| dc.date.available | 2025-11-12T11:33:12Z | |
| dc.date.issued | 2025 | |
| dc.description.abstract | Η παρούσα εργασία εξετάζει την εφαρμογή της κυκλικής οικονομίας στην τοπική αυτοδιοίκηση με έμφαση στην περίπτωση της Περιφέρειας Θεσσαλίας. Η κυκλική οικονομία συνιστά ένα νέο αναπτυξιακό πρότυπο, το οποίο αντικαθιστά το παραδοσιακό γραμμικό μοντέλο «παραγωγή–κατανάλωση–απόρριψη» με ένα κυκλικό σύστημα που βασίζεται στην πρόληψη, την επαναχρησιμοποίηση, την ανακύκλωση και την ανάκτηση υλικών και ενέργειας. Στο πλαίσιο αυτό, η τοπική αυτοδιοίκηση αποκτά κρίσιμο ρόλο, καθώς καλείται να υλοποιήσει σε τοπικό επίπεδο τις ευρωπαϊκές και εθνικές στρατηγικές, επηρεάζοντας άμεσα την καθημερινότητα των πολιτών. Βασικός σκοπός της έρευνας ήταν να αποτυπώσει την υφιστάμενη κατάσταση στη Θεσσαλία, να αξιολογήσει τα σχέδια και τις δράσεις που έχουν δρομολογηθεί, να συγκρίνει την πρόοδο με τους εθνικούς και ευρωπαϊκούς στόχους και να εντοπίσει τα βασικά προβλήματα και τις προοπτικές για το μέλλον. Τα ευρήματα δείχνουν ότι η Περιφέρεια Θεσσαλίας έχει προχωρήσει σε σημαντικές θεσμικές πρωτοβουλίες, όπως η εκπόνηση και επικαιροποίηση των ΠΕΣΔΑ, η δρομολόγηση έργων υποδομών και η υιοθέτηση καινοτόμων δράσεων από συγκεκριμένους δήμους. Ωστόσο, η πρόοδος παραμένει περιορισμένη σε επίπεδο εφαρμογής. Τα ποσοστά ανακύκλωσης κινούνται μόλις στο 15–18%, πολύ χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό στόχο του 55% έως το 2025, ενώ η ταφή εξακολουθεί να κυριαρχεί με ποσοστά άνω του 70%. Επιπλέον, η χωριστή συλλογή βιοαποβλήτων βρίσκεται σε αρχικό στάδιο, το δίκτυο πράσινων σημείων είναι αποσπασματικό και το σύστημα «Πληρώνω όσο Πετάω» δεν έχει ακόμη εφαρμοστεί. Ακόμα, η συγκριτική ανάλυση με τους εθνικούς και ευρωπαϊκούς στόχους καταδεικνύει ότι η Θεσσαλία, όπως και η Ελλάδα συνολικά, απέχει σημαντικά από τις υποχρεώσεις που έχουν τεθεί για το 2025 και το 2030. Οι αποκλίσεις αυτές αποδίδονται σε θεσμικές ασυνέχειες, κατακερματισμό αρμοδιοτήτων, καθυστερήσεις στην απορρόφηση χρηματοδοτήσεων, υψηλό κόστος επενδύσεων, χαμηλή συμμετοχή των πολιτών και έλλειψη επαρκών κινήτρων. Παράλληλα, η ανισότητα μεταξύ μεγάλων αστικών κέντρων και μικρών αγροτικών δήμων δημιουργεί διαφοροποιήσεις στην πρόοδο. Παρά τις δυσκολίες, οι προοπτικές εφαρμογής της κυκλικής οικονομίας στη Θεσσαλία και στην τοπική αυτοδιοίκηση γενικότερα παραμένουν θετικές. Η αξιοποίηση των χρηματοδοτικών εργαλείων της Ε.Ε., η ενσωμάτωση καινοτόμων ψηφιακών τεχνολογιών, η ανάπτυξη πολιτικών πρόληψης και επαναχρησιμοποίησης, καθώς και η εισαγωγή ισχυρών οικονομικών κινήτρων μπορούν να επιταχύνουν την πρόοδο. Ιδιαίτερη σημασία έχει η σύνδεση της κυκλικής οικονομίας με τον αγροδιατροφικό τομέα, που αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτημα της Θεσσαλίας, αλλά και η καλλιέργεια περιβαλλοντικής κουλτούρας στους πολίτες. | el |
| dc.description.abstracttranslated | This dissertation investigates the implementation of the circular economy in local government, with a particular focus on the Region of Thessaly in Greece. The circular economy introduces a paradigm shift from the traditional linear model of “produce–consume–dispose” towards a regenerative system grounded in prevention, reuse, recycling, and energy recovery. Within this framework, local authorities acquire a pivotal role, as they are responsible for adapting European and national strategies into local policies that directly influence citizens’ everyday lives. The study aims to capture the current state of waste management in Thessaly, evaluate the regional waste management plans and initiatives, compare local progress with national and European Union targets, and identify the main obstacles and prospects for future development. The findings reveal that despite institutional initiatives—such as the preparation and revision of regional waste management plans, infrastructure projects, and innovative municipal actions—progress in practice remains limited. Recycling rates remain at approximately 15–18%, far below the EU target of 55% by 2025, while landfilling still exceeds 70%. Additional barriers include fragmented responsibilities, delays in funding absorption, high investment costs, limited citizen participation, and a lack of incentives. Nevertheless, the research highlights opportunities for accelerating the transition. These include leveraging EU financial instruments, adopting digital technologies, strengthening prevention and reuse policies, and introducing robust economic incentives. Linking circular economy strategies to Thessaly’s strong agri-food sector and fostering an environmental culture among citizens emerge as key priorities. The study concludes that while significant challenges persist, local governments in Thessaly hold the potential to advance circular practices by reinforcing governance, citizen engagement, and innovative approaches. | el |
| dc.format.extent | 54 | el |
| dc.identifier.uri | https://amitos.library.uop.gr/handle/123456789/9340 | |
| dc.language.iso | el | el |
| dc.publisher | Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου | el |
| dc.subject | Ανακύκλωση | el |
| dc.subject | Απορρίμματα--Περιβαλλοντικές απόψεις | el |
| dc.subject | Τοπική Αυτοδιοίκηση--Ελλάδα | el |
| dc.subject.keyword | Κυκλική Οικονομία | el |
| dc.subject.keyword | Περιφέρεια Θεσσαλίας | el |
| dc.subject.keyword | Ανακύκλωση | el |
| dc.title | Η εφαρμογή της κυκλικής οικονομίας στην τοπική αυτοδιοίκηση. Η περίπτωση της Περιφέρειας Θεσσαλιας | el |
| dc.title.alternative | The Implementation of the Circular Economy in Local Government. The Case of the Region of Thessaly | el |
| dc.type | Μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία | el |