Η Μονογονεϊκότητα στην Ελλάδα και ο Κοινωνικός Αποκλεισμός: Η Περίπτωση του Μονογονέα στις Πολιτικές Απασχόλησης

Abstract

Η παρούσα εργασία διερευνά τη μονογονεϊκότητα στην Ελλάδα ως κοινωνικό φαινόμενο στενά συνδεδεμένο με την εργασιακή επισφάλεια, τις κοινωνικές ανισότητες και την ελλιπή θεσμική υποστήριξη. Παρά την αυξανόμενη αναγνώρισή της, ως σταθερής μορφής οικογενειακής οργάνωσης, η μονογονεϊκή οικογένεια παραμένει συχνά αόρατη στις εθνικές πολιτικές πρόνοιας και απασχόλησης. Η παρούσα μελέτη, συνδυάζει θεωρητική ανάλυση και ποιοτική προσέγγιση, εξετάζοντας το ευρωπαϊκό και ελληνικό θεσμικό πλαίσιο που αφορά τις μονογονεϊκές οικογένειες και τη θέση τους στις σύγχρονες κοινωνικές πολιτικές. Μέσω ανοικτού ερωτηματολογίου καταγράφονται οι εμπειρίες 20 μονογονέων από διαφορετικά κοινωνικά και γεωγραφικά περιβάλλοντα, αποκαλύπτοντας προκλήσεις όπως η δυσκολία εξεύρεσης και διατήρησης σταθερής εργασίας, η περιορισμένη πρόσβαση σε κοινωνικές παροχές και υπηρεσίες, καθώς και η εμπειρία κοινωνικής αποστασιοποίησης ή έμμεσου στιγματισμού. Η απουσία υποστηρικτικών δομών και ευέλικτων μορφών απασχόλησης επιτείνει τις δυσκολίες των μονογονεϊκών οικογενειών. Η μελέτη καταδεικνύει ότι η ενίσχυση της κοινωνικής ισότητας και συνοχής απαιτεί την ουσιαστική ενσωμάτωση των μονογονεϊκών οικογενειών στον κοινωνικό σχεδιασμό, με θεσμική αναγνώριση, προσαρμογή των πολιτικών παροχών στις ιδιαίτερες συνθήκες τους, καθολική πρόσβαση σε υπηρεσίες φροντίδας και ενίσχυση της συμμετοχής τους στη διαμόρφωση και αξιολόγηση των πολιτικών που τους αφορούν, ως προϋπόθεση για μια δίκαιη και συμπεριληπτική κοινωνική πολιτική.